Daneshenaft logo
پنجشنبه 30 شهریور ماه 1396 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
یکشنبه 19 شهریور ماه 1396 | کد مطلب : 11219
اثر متقابل بهره‌وری در سازمان و نیروی انسانی
احمد مددی

بارها و بارها واژه بهره‌وری را شنیده و خوانده‌ایم و معانی متفاوتی هم درباره آن ذکر شده است. شاید بیش از هر حوزه‌ای، در حوزه انرژی و صرفه‌جویی در مصرف برق و گاز و ... واژه بهره‌وری را شنیده باشیم که معمولا در معنای آن گفته می شود بهره‌وری به معنای کم مصرف کردن نیست، بلکه به معنای درست مصرف کردن است. اما بهره‌وری معنایی وسیع تر دارد.

بهره‌وری (که به انگیسی Productivity گفته می‌شود) از مفاهیم علم اقتصاد و مدیریت است که در تعریف کلی آن چنین گفته‌اند: «مقدار کالا یا خدمات تولید شده در مقایسه با هر واحد از انرژی یا کار هزینه شده بدون کاهش کیفیت یا اثربخشی به همراه کارایی». به بیان ساده‌تر، بهره‌وری به معنای به دست آوردن حداکثر سود ممکن با بهره‌گیری و استفاده بهینه از نیروی کار، توان، استعداد و مهارت نیروی انسانی، زمین، ماشین، پول، تجهیزات، زمان، مکان و است که با هدف ارتقاء رفاه جامعه است. و باز هم به عبارت ساده‌تر، بهره‌وری، به نسبت کار انجام شده به کاری که باید انجام می‌شده اطلاق می‌شود و در واقع به معنای افزایش راندمان کاری است.

شاید این پرسش در ذهن مخاطب ایجاد شود که عبارت بهره‌وری به مفهوم امروزی آن از چه زمانی مورد استفاده قرار گرفته است؟ گفته شده نخستین بار واژه «بهره‌وری» توسط فردی به نام «کوئیزنی» در سال ۱۷۷۶ میلادی به کار برده شد و بیش از یک قرن بعد یعنی در سال ۱۸۳۳ میلادی فردی به نام «لیترِ» واژه بهره‌وری را به معنای «قدرت و توانایی تولید کردن» تعریف کرد. هرچند واژه بهره‌وری با گسترش انقلاب صنعتی و به منظور افزایش سودمندی حاصل از نیروی کار، سرمایه و مواردی از این دست گسترش یافت ولی اصطلاح بهره‌وری در سالهای اخیر معنایی ژرف‌تر یافته است.

بهره‌وری خود به شاخه‌های مختلفی تقسیم می‌شود که برای آگاهی دقیق از مفهوم این واژه باید تمام شاخه‌های آن را شناخت تا به مفهومی عمیق‌تر از بهره‌وری دست یافت. طبیعتا در هر سازمانی، مدیران آن در پی ارتقا بهره‌وری در سازمان هستند و از این منظر، بهره‌وری در سطح گروهی و سازمانی تعریف می شود. اما از آنجا که افراد و نیروی انسانی هستند که یک سازمان را تشکیل می‌دهند بهره‌وری در سطح فردی نیز از اهمیت خاص و بسزایی برخوردار است. می توان گفت بهره‌وری اثر متقابلی بین فرد و سازمانی که فرد در آن مشغول فعالیت است دارد. این اثر همچون معادله ای دو سویه است که از اثرات متقابلی برخوردار است. تقویت بهره‌وری در فرد فرد نیروی انسانی می تواند تاثیرات مثبت و غیرقابل انکاری بر مجموعه و سازمانی که نیروی انسانی در آن فعال است بگذارد و بهره‌وری سازمانی را ارتقا دهد و از سویی دیگر، ارتقا بهره‌وری سازمانی می‌تواند اثر انگیزشی مثبتی بر نیروی انسانی داشته باشد تا از حرکت این چرخه متقابل بین نیروی انسانی و سازمانی و اثرات متقابل این دو سویه بر یکدیگر، شاهد ارتقا بهره‌وری در برآیند کار سازمانی باشیم.

وقتی یک سازمان یا مجموعه ای بر ارتقا بهره‌وری نیروی انسانی خود متمرکز می‌شود در حقیقت به این سمت حرکت می‌کند تا هدررفت هزینه های آن مجموعه را به ازای هر نیروی کار به حداقل برساند. عواملی بر بهره‌وری نیروی انسانی موثر است که حاصل آن به ارتقا بهره‌وری در سازمان منتهی می شود و همانگونه که در چرخه فوق ذکر شد، این ارتقا اثرات متقابلی دارد که با تکرار و تکرار، سازمان و نیروی انسانی را در یک چرخه تاثیرگذار مثبت، به ارتقای بهره‌وری می رساند.  بهره گیری از کارمندان کارآزموده و خلاق که خلاقیت خود را در سازمان به کار می‌گیرند، بهره‌گیری از عنصر تدبیر در مدیریت، از مدیریت عالی سازمان تا مدیران زیرمجموعه‌ها که می‌تواند انگیزه را در کارکنان برای بهره‌وری افزایش دهد، و برنامه ریزی منسجم و استراتژیک که بتواند مسیری روشن و هموار و تعریف شده برای نیل به بهره‌وری از طریق تعیین دقیق فاکتورهای موردنیاز تبیین کند، همگی از ملزومات ارتقا بهره‌وری از طریق تاثیرگذاری بر نیروی انسانی است. در این حوزه البته شاخصه‌های دیگری نیز می توانند یاریگر سازمان باشند. به عنوان نمونه استفاده از پاداش‌های مالی و اولویت بندی در تخصیص منابع و سنجش عملکرد کارکنان و حمایت از نوآوری‌های آنان، از جمله عواملی است که انگیزش را در کارکنان تقویت کرده و افزایش بهره‌وری فردی و به تبع آن سازمانی را در پی خواهد داشت.

به نظر می‌رسد در کشور ما به بهره‌وری صرفا به عنوان یک اصل علمی توجه شده و شاهد غفلت اغلب سازمان‌ها بویژه سازمانهای دولتی از پیاده‌سازی اصول ارتقا بهره‌وری در مجموعه‌های مدیریتی هستیم. درحالی که بهره‌وری صرفا نوشته‌ای روی کاغذ و داخل کتاب‌های مرجع اقتصاد نیست، بلکه اصلی اساسی است که می‌تواند مسیر رشد و توسعه همه جانبه کشور را با تقویت سازمانها و نهادهای ساختارمند و و دارای اصول مشخص و تدوین شده برای تقویت بهره‌وری سازمانی، هموار سازد.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
برنامه ششم توسعه کشور باید از سال ۹۵ آغاز می‎شد که به دلیل تاخیرها و مسائل مختلف، این برنامه در سال‎های ۹۶ تا ۱۴۰۰ اجرایی خواهد شد.
ابوالفضل کیانی بختیاری، معاون برنامه‌ریزی سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران/ سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران بر آن است تا از طریق توسعه نوآوری فناورانه (فرآیند کامل ایده تا محصول) و توسعه نوآوری غیر فناورانه (شبکه‌سازی، برندسازی، خوشه‌سازی، بازارسازی و ...) موجبات تسریع در توسعه صنعتی كشور را فراهم نماید
دریای خزر، با ۷ هزار کیلومتر خط ساحلی و مساحت حدود ۳۸۰ هزار کیلومترمربعی که یک و نیم برابر مساحت خلیج فارس است بزرگترین دریاچه جهان است.

يادداشت
مهندس عباس کریمی، کارشناس ارشد انرژی/ دانش نفت: بحث های فنی ایران و هند بر سر توسعه میدان فرزاد بی همچنان بی نتیجه مانده است اما گویی گرو کشی هندی ها در این باره تمامی ندارد.
سمیه حسنی، کارشناس ارشد مهندسی مکانیک/ پیاده‌سازی مهندسی ارزش در چهارچوب مدیریت پروژه، این امکان را فراهم می‌آورد که ضمن توجه به تمام اجزای پروژه، هیچ بخشی از پروژه مسلم و قطعی فرض نگردد و همواره زمان بهینه برای رسیدن به مرحله بهره‌برداری بدون افزودن بر هزینه و یا کاستن از کیفیت به عنوان هدف پیش‌رو باشد
رضا هاشم‌زاده، کارشناس نفت و گاز، PMP از انجمن مدیریت پروژه آمریکا/ شرکت مهندسی و ساختمان صنایع نفت
علی‌رغم اینکه ایران از نظر جغرافیائی و آب و هوا در بهترین وضعیت کره زمین قرار گرفته است اما متاسفانه به دلیل وجود نفت و گاز نسبتا ارزان تاکنون دولت و ملت ایران به انرژی آفتاب که سر منشا همه انرژی‌ها است بی‌توجه بوده یا کم توجهی کرده‌اند و انرژی با این اهمیت را به فراموشی سپرده‌اند.
سال ١٨٩٨ نخستین کنفرانس بین‌المللی برنامه‌ریزی شهری در نیویورک با محوریت بزرگ‌ترین بحران زیست‌محیطی کلان‌شهرها برگزار شد. کسی در آن کنفرانس، امیدی به بهبود شرایط زیست‌محیطی شهرهای بزرگ نداشت. راهکار قابل پذیرشی هم برای خروج از بحران متصور نبود.
گفتمان
می‌توان خوش‌بین بود که مدیران دریافته‌اند که برای حضور موفق در بازار پرتلاطم امروز، نیاز به آموزش دارند و مقوله آموزش و توسعه مدیران و کارکنان در کشور ما سیاست‌زدایی شده است که این پدیده مبارکی است
مدیران منابع انسانی برای تسهیل كارآفرینی سازمانی، باید كارهای مهم زیادی از جمله حذف مقررات زائد، سلسه مراتب سخت، مشاغل از پیش تعریف شده و بدون مشاركت، سیستم های پاداش موثر و ... انجام دهند.
پتروشیمی ایران اگر امروز دوباره صاحب جایگاهی شده و توانسته افتخار گذشته را تاحدودی بازگرداند بیش از همه مدیون اقدام هایی است که در هلدینگ خلیج فارس صورت گرفته است
ضروریست تمامی استراتژی ها و برنامه موثر بر اقتصاد مقاومتی، اجرا شود آنهم به طریق مهندسی اجرا
یکی از استراتژی‌های واقعاً مؤثر برای کاهش مشکلات نظام سلامت بحث پزشک خانواده است اما پزشک خانواده در قالب شعار و رویکردهای فعلی غلط است

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :