Daneshenaft logo
سه شنبه 28 خرداد ماه 1398 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
جمعه 5 مرداد ماه 1397 | کد مطلب : 12183
با ۱۵۰۰ هزار میلیارد تومان نقدینگی چه باید کرد؟
سعید اسلامی بیدگلی، استاد دانشگاه و اقتصاددان

این نگرانی وجود دارد که اگر حجم نقدینگی۱۵۰۰ هزار میلیارد تومان نقدینگی بخواهد آزاد شود، ممکن است به کدام یک از طبقات دارایی برود.

موضوع دیگر آن است که اساسا شبکه بانکی کارآیی خود را به عنوان بانک از دست داده است و امکان فراهم کردن تسهیلات و جریان نقدی برای بخش واقعی اقتصاد را ندارد. این دو اثر به صورت همزمان با همدیگر دیده می‌شوند. در همین حال، نقدینگی با ۲۲.۱ درصد رشد به رقم ۱۵۳۰ هزار میلیارد تومان رسیده است. کارشناسان اقتصادی رسیدن حجم نقدینگی به این عدد را نگران کننده می‌دانند و معتقدند که این حجم از نقدینگی می‌تواند بازار‌های کشور را به هم بریزد. اما دولت اکنون برای کنترل این مقدار نقدینگی چه می‌تواند انجام دهد؟ مدت‌ زیادی است که کارشناسان نسبت به افزایش نقدینگی هشدار می‌دهند. بخش زیادی از این هشدار‌ها ناشی از نگرانی از وضعیت اقتصادی کشور است. در حال حاضر، نرخ بهره در کشور عدد بالایی است. حتی زمانی که نرخ بهره به ۱۵ درصد رسیده بود نرخ بالایی نسبت به استاندارد‌های جهانی بود. این نرخ بالا برای مدت‌های طولانی در اقتصاد کشور جاری است. نرخی کنونی که در حدود ۲۰ درصد است، به این معناست که هر بدهی هر ۴ و نیم تا ۵ سال دو برابر می‌شود. بخش بزرگی از آنچه که ما امروز به عنوان افزایش حجم نقدینگی در کشور می‌شناسیم ناشی از نرخ‌های بهره بالا و گرفتن سپرده‌ها با نرخ بهره بالا از طریق سپرده گذاران از طریق شبکه بانکی است که از سپرده گذاران پول می‌گرفتند. این دو پدیده دو نتیجه به بار می‌آورد که یکی از آن‌ها، افزایش عددی حجم نقدینگی است که به ۱۵۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده است. اثر دوم هم این است که، چون بانک‌ها یعنی شبکه پولی کشور امکان سرمایه گذاری با نرخ‌های بالای بهره‌ای که سپرده می‌گرفتند را نداشتند، عملا با حجم بزرگ دارایی منفی یا سمی مواجه شده است. یعنی ما در ترازنامه بانک‌ها بدهی‌های بزرگی را که ناشی از سپرده‌ها و بهره هاست می‌بینیم. معادل این بدهی‌ها، دارایی وجود ندارد و منجر به قفل‌شدگی بیشتر شبکه پولی کشور می‌شود. مسائل بین المللی مشکل را دوچندان کرده اکنون همه این نگرانی را داریم که اگر این حجم نقدینگی بخواهد آزاد شود، ممکن است به کدام یک از طبقات دارایی برود. موضوع دیگر آن است که اساسا شبکه بانکی کارآیی خود را به عنوان بانک از دست داده است و امکان فراهم کردن تسهیلات و جریان نقدی برای بخش واقعی اقتصاد را ندارد. این دو اثر به صورت همزمان با همدیگر دیده می‌شوند. وضعیت بین المللی ایران هم، چه در نظام بین‌المللی مربوط به برجام و چه در موضوعات دیگر، با بن بست رو به رو شده است و به این ترتیب، با مشکل جدی ریسک‌های بین‌المللی، افزایش دلار، کمبود ارز‌های مختلف و اشکال در انتقالات ارزی مواجه هستیم. اینطور نیست که گفته می‌شود فقط برجام با شکست رو‌به‌رو شده است. سیاست ما در بقیه موارد هم هزینه‌های زیادی داشته است. همزمانی دو بحران نقدینگی در شبکه بانکی و بحران مسائل ارزی و بین‌المللی حل چالش را بسیار پیچیده‌تر می‌کند. این حجم از نقدینگی، اگر قرار باشد از شبکه بانکی خارج شود و به سمت اقتصاد مولد و واقعی برود، افزایش عرضه سهام‌های دولتی و حاکمیتی در بازار سرمایه، افزایش پذیرش‌ها در بازار سرمایه و همچنین افزایش شرکت‌های موجود در بازار سرمایه احتمالا می‌تواند بخشی از نقدینگی را به سمت بازار سرمایه سوق دهد. البته این هدایت به سمت سهام موجود نخواهد بود، بلکه به سمت سهام‌های جدیدی خواهد بود که می‌تواند از طریق دولت، حاکمیت در بازار سرمایه ایجاد شود. اینگونه می‌توان فشار ورود نقدینگی به طبقات مختلف دارایی را گرفت. رقم کنونی نقدینگی حتی بازار مسکن را هم به هم می‌ریزد. راهکار دیگر این است که دولت باید بتواند در زمان مناسب و به درستی اوراق بدهی و سهام منتشر کند و کنترل این اوراق را از طریق عملیات بازار باز بر عهده بگیرد و نه از طریق دستور. اگر دولت این نگرانی را حاصل کند که ممکن است حجم نقدینگی از شبکه بانکی خارج شود و به طبقات دارایی برود و به این بهانه دوباره بخواهد نرخ‌های بهره را دستکاری کند بازار‌های مالی آسیب می‌بینند؛ بنابراین افزایش قیمت برخی طبقات دارایی همراه با انتشار اوراق و عملیات بازار باز می‌تواند فرصت را در اختیار دولت هم قرار دهد که بخشی از مشکلات بانکی را حل کند. اگر تجمیع این موارد اتفاق نیفتد، ورود این جریان سرگردان نقدینگی به هرکدام از بازار‌ها حتما آسیب‌های بسیار بسیار جدی در پی خواهد داشت. عددی که گفته می‌شود بیش از ۱۵۰۰ هزار میلیارد تومان نقدینگی کشور است آنقدر زیاد است که می‌تواند هر بازاری را متلاطم کند و به هم بریزد. یعنی بازار مسکن که عملا بزرگترین بازار به لحاظ پذیرش نقدینگی در کشور ماست، با ورود بخشی از این نقدینگی دچار تلاطم بسیار زیادی می‌شود. چه برسد به بازار دلار، سکه یا خودرو که در برابر بازار مسکن بازار‌های بسیار کوچکی محسوب می‌شوند.

 

راهکار‌های درازمدت برای کنترل حجم نقدینگی

اولا ساز و کار‌های شبکه پولی کشور حتما باید اصلاح شود. شبکه بانکی با ۵۰۰ هزار میلیارد تومان کسری دارایی اساسا کارکرد‌های خود را از دست داده است. همچنین فارغ از شعار‌هایی که داده می‌شود روابط بین المللی باید اصلاح شود. اگر ارز وارد نشود و شرکت‌های ما نتوانند با نظام بین‌المللی کار کنند، ما دوباره پس از چند ماه با مشکلات کنونی رو به رو خواهیم بود. در واقع شما بدون اصلاح روابط بین‌المللی با دست زدن به انواع مختلف راهکار‌ها مشکل را به تعویق می‌اندازید. باید توجه کنیم که حجم بزرگ اقتصاد ایران فقط در داخل مرز‌های گربه شکل کشور اداره نمی‌شود. ما به تعاملات بسیار جدی با اقتصاد جهانی، ورود ارز، سرمایه‌گذاری خارجی، تکنولوژی جدید و فروش کالا‌هایی که مخاطب داشته باشد هم نیاز داریم.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
این روزها و در این فضاى خوش‌بینى تازه ایجاد شده در کشور در آستانه سفر نخست وزیر ژاپن به ایران، یاد روزهاى پس از برجام مى‌افتم که در فضاى امیدوارى و خوش‌بینی عجیب آن روزها، وقتى مى‌گفتم برجام نقطه عطف اقتصاد ایران نیست و با آنکه گشایش‌هایى را ایجاد مى‌کند اما ما را وارد دوره تازه اقتصاد نمى‌کند، به گالوم گالیور، بدبین، کاسب تحریم و هزار انگ دیگر متهم مى‌شدم.
نکته کلیدی سخنان محمدی، تاکید او بر جهش دوم صنعت پتروشیمی است؛ آنجا که گفت: بی‌تردید می‌توان با هم‌افزایی، انطباق و همدلی شرکت‌ها و هلدینگ‌های پتروشیمی، روند تحقق «جهش دوم» صنعت «پیشرو پتروشیمی» را با راه‌اندازی طرح‌های نیمه تمام و افزایش ظرفیت این صنعت عملی کرد.
حدود ۱۰ ماه از خروج توتال از قرارداد طرح توسعه فاز ۱۱ میدان گازی پارس جنوبی می‌گذرد و علیرغم اینکه قرار بود شرکت ملی نفت چین جایگزین توتال در این قرارداد شود، هنوز خبری از چینی‌ها نشده است؛ با این وجود وزیر نفت به تازگی از ادامه مذاکرات با این کشور خبر داده است.

يادداشت
ظرفیت موجود در صادرات فرآورده‌های نفتی به کشورهای منطقه و به‌ویژه افغانستان یکی از فرصت‌های مناسب ایران برای عبور از تحریم‌های نفتی است و رفتن به سمت تولید محصولات پترو پالایشگاهی می‌تواند نقش مهمی در جهت تحقق شعار رونق تولید ایفا کند.
عقیل براتی، رییس پژوهش و فناوری شرکت بهینه‌سازی مصرف سوخت/ سه پروژه فناورانه در شرکت بهینه‌سازی مصرف سوخت اجرا می شود و برای این پروژه‌ها مصوبه‌های شورای پژوهش و هیئت مدیره شرکت ملی نفت دریافت شده است.
با تصویب و تعیین نرخ خرید تضمینی برق روزهای خوبی در انتظار انرژی‌های تجدیدپذیر است و پیش بینی می شود، حجم سرمایه‌گذاری غیردولتی در این بخش که به بیش از 124 هزار میلیارد ریال رسیده بهتر هم خواهد شد.
محمدمهدی مرادنژاد، کارشناس صنعت پتروشیمی/ 60 تا 70 درصد محصولات پتروشیمی ایران تا آخرین حلقه زنجیره ارزش می‌رود و مهمترین مشکل در صنعت پتروشیمی ایران خوراک مایع و ال‌پی‌جی است که باید برای آن فکری کرد.
رویا خالقی/ داده‌های حجیم (Big Data) یکی از اصطلاحاتی است که این روزها در حوزه تحلیل داده‌ها زیاد شنیده می‌شود و مدت‌هاست برای اشاره به حجم‌ عظیمی از داده‌ها که از سوی سازمان‌های بزرگی مانند گوگل یا ناسا ذخیره و تحلیل می‌شوند مورد استفاده قرار می‌گیرد.
گفتمان
من فضا را باز نمی‌کنم که یکسری بیایند دوباره بابک زنجانی درست کنند. حتما چنین اجازه‌ای نمی‌دهم، بارها گفته‌ام تا زمانی که این امانت دست من است با همه وجود تلاش می‌کنم که از این امانت مردم حفاظت کنم حتی به قیمت جانم که هیچ، به قیمت آبرویم هم ان‌شاءالله نمی‌گذارم از پول ملت ببرند. نمی‌گذارم از این پول ببرند و من بمانم.
مهندس مهدی حاجی حسین‌زاده، مدیرعامل شرکت پتروایران کیش در گفتگو با دانش نفت، آخرین فعالیت‌ها و دستاوردهای شرکت پتروایران کیش را در زمینه‌های مختلف کاری تشریح کرد. آنچه در پی می آید مشروح این گفتگوست که از نظر خوانندگان گرامی می گذرد.
مهندس حسین تولا، مدیریت برنامه‌ریزی طرح‌ها و توسعه تجاری شرکت توسعه پتروایران را بر عهده دارد.
عصام‌الدین فیروزبخت، مدیرفاوای شركت توسعه پتروایران، دارای 23 سال سابقه فعالیت تخصصی در زمینه توسعه راهكارهای فناوری اطلاعات و ارتباطات در صنعت نفت است.
مهندس نیما باقرسایی، بیش از 17 سال سابقه كار مفید در حوزه‌های مهندسی، ساخت و بازرگانی را در رزومه کاری خویش ثبت کرده است.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :