Daneshenaft logo
یکشنبه 12 تیر ماه 1401 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 21 خرداد ماه 1401 | کد مطلب : 44932
صفر تا صد برنامه جدید نفتی ایران به زبان ساده
متین کاکویی

اواخر سال 98 و اوایل سال 99، حجم پول‌هایی که به بازار بورس سرازیر می‌شد غیرقابل باور بود؛ سودهای کلان این بازار در آن روزها خیلی‌ها را مجاب کرده بود که از زندگی کارمندی خارج شوند و برای همیشه از سود کلان بورس لذت ببرند.

اما وقتی سونامی سقوط بورس از اواسط 99 شروع شد، سیل سرمایه‌گذار‌ها از بورس راهی بازارهای دیگر مثل رمزارزها شدند که به خیالشان دخالت دولتی کمتری در آن صورت می‌گرفت، اما آن‌جا هم در این دو سال جز ضرر چیزی برای تازه‌کارها نداشته است. حالا اما صحبت از یک ابزار جدید است که در صورت نهایی شدن می‌تواند سهم خیلی زیادی در جمع‌آوری نقدینگی افسارگسیخته موجود در کشور داشته باشد.

 

نفت و بورس آشتی می‌کنند؟

مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران از رو به اتمام بودن فرآیند کارشناسی انتشار اوراق گواهی سپرده کالایی نفت‌خام خبر داده که می‌تواند به تغییر در مکانیزم فروش و همچنین تامین مالی گسترده صنعت نفت منتهی شود. انتشار اوراق مبتنی بر نفت‌خام گشایش اقتصادی گسترده‌ای را پیش‌روی فروش و تامین مالی این صنعت قرار می‌دهد و می‌توان با تهیه گواهی سپرده، نفت‌خام خریداری کرد و آن را تحویل گرفت. گواهی سپرده، ابزار لازم برای سرمایه‌گذاری در معاملات نفت با احتساب نوسان قیمت‌های جهانی را در اختیار قرار می‌دهد. درحقیقت سرمایه‌گذاران وارد بازار مالی جدیدی می‌شوند که این‌بار پشتوانه‌اش نفت انبار شده ایران در مخازن است.

 

برنامه جدید نفتی ایران چیست؟

اما برنامه جدید نفتی ایران چیست؟ محسن خجسته‌مهر، مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران در این باره می‌گوید: “در شرکت ملی نفت ایران پیشنهاد مدل جدید فروش نفت را ارائه کردیم که فرآیند کارشناسی آن رو به اتمام است و آن هم انتشار اوراق مربوط به گواهی سپرده کالایی است که با انتشار این اوراق، بخش داخلی کشور می‌‌‌تواند به‌‌‌ منظور سرمایه‌گذاری منابع در دسترس خود را در اختیار وزارت نفت قرار دهد. همچنین با تملک معادل نفت‌خام می‌‌‌توان نقدینگی را متناسب با بخشی از نفتی که عرضه می‌‌‌کنیم، در اختیار این شرکت قرار داد و به صورت واقعی بخش مهمی از منابع مالی موردنیاز را تامین خواهیم کرد. جزئیات این طرح با تکمیل فرآیند کارشناسی به اطلاع مردم می‌‌‌رسد.”

 

گواهی سپرده کالایی چیست؟

قبل از هرچیز باید بهتر با “گواهی سپرده کالایی” آشنا شویم. گواهی سپرده چیزی شبیه به قبض انبار است که با در اختیار داشتن آن، مالک می‌‌‌تواند هر زمان که اراده کند، کالای خود را با استاندارد مشخص تا زمان مقرر تحویل بگیرد. این ابزار به معنی آن است که کالای استاندارد به صورت فیزیکی وجود دارد و دارنده آن، مالک کالا خواهد بود و همچنین از امکان مبادله برخوردار است. این ابزار مهم امکان برخی معاملات جدید مبتنی بر نفت را فراهم می‌کند که در اسلایدهای بعدی به زبان ساده به بیان جزییات آن‌ها می‌پردازیم.

 

قراردادهای مشتقه

قراردادهای مشتقه یا همان معاملات آتی و اختیار معامله سال‌هاست که در بورس‌‌‌های کالایی رایج است. سرمایه‌گذار می‌‌‌تواند با پرداخت بخشی از ارزش کالا تعهد تحویل در یک زمان مقرر را در اختیار بگیرد و این تعهد را به دیگری بفروشد؛ مثلا با پرداخت ۱۰‌درصد از ارزش کالا می‌‌‌دانیم که طی سه‌ماه آینده این کالا را تحویل خواهیم گرفت و مابقی وجه را در زمان تحویل تسویه می‌‌‌کنیم. این در حالی است که این تعهد یا قرارداد را می‌‌‌توان بارها معامله کرد و خریدار نهایی آن را تحویل می‌گیرد. در بازارهای جهانی نفت‌خام، قراردادهای مشتقه و آتی است که قیمت‌ها را تعیین می‌کند.

 

صندوق‌های کالایی نفت

ابزار دیگر، صندوق‌های کالایی است که مکانیزم ساده‌‌‌ای دارند. مثلا خریدار به جای آنکه گواهی سپرده کالایی و حتی آتی نفت خام را معامله کند، وجه موردنیاز را با خرید واحدهای صندوق در اختیار مدیر صندوق قرار می‌دهد تا به جای سرمایه‌گذار، خرید و فروش کند. صندوق کالایی مشکلاتی از قبیل خرید و نگهداری کالا، پرداخت هزینه‌های حمل‌ونقل، انبارداری و را رفع کرده و سهامداران می‌توانند به جای کالا، اوراق صندوق را خریداری نمایند. با خرید واحدهای صندوق کالایی، سرمایه گذار تنها مالکیت کالای مورد نظر را دارد و مسئولیت نگهداری آن را به عهده ندارد.

 

قرارداد سلف استاندارد موازی

ابزار سومی که می‌‌‌تواند بر مبنای گواهی سپرده کالایی تعریف شود، قراردادهای سلف استاندارد موازی است. قرارداد سَلَف قراردادی است که در آن عرضه‌کننده بخشی از دارایی پایه را به ازای بهای نقد و مطابق قرارداد به فروش می‌رساند تا در دوره تحویل به خریدار تسلیم کند. خریدار می‌تواند معادل دارایی پایه خریداری شده را در یک قرارداد سلف موازی استاندارد به فروش برساند، با این تفاوت که در قراردادهای سلف وجه معامله هم‌‌‌‌‌‌اکنون پرداخت شده و کالا حداکثر سه‌ماه دیگر تحویل می‌شود، ولی در سلف استاندارد موازی امکان تحویل در یک‌سال آینده وجود داشته و به‌نسبت وضعیت بازار، سودآوری این اوراق امکان تغییر دارد.

 

معضلی به نام گشایش اقتصادی!

یک نگرانی برای سیاستگذاران طرح جدید نفتی، لطمه‌ای است که طرح “گشایش اقتصادی” به دولت قبل وارد کرد. طرحی که در زمان اعلامش سروصدای زیادی به پا کرد و بعدا مشخص شد این گشایش اقتصادی، طرح پیش فروش نفت در بازار داخلی بصورت چند ساله در طرح انتشار اوراق سلف نفتی بوده است، اما در عمل شکست بزرگی برای دولت روحانی شد. دولت قبل در برنامه گشایش اقتصادی خود تلاش داشت با فروش اوراق سلف استاندارد موازی نفت‌خام تامین مالی کند. اگرچه در نهایت موفق نبود و این اوراق در حجم گسترده عملیاتی نشدند. اما از همه مهم‌تر آنکه زیرساخت‌‌‌های اجرایی آن آماده نبود و در نهایت به عدم‌موفقیت آن منتهی شد.

 

احتمال موفقیت ایده جدید چقدر است؟

استفاده از ابزارهای مالی در فروش نفت‌خام یا به‌طور دقیق‌‌‌تر این تغییر نگرش، می‌‌‌تواند محرک بزرگی در مسیر تغییر و به‌روزرسانی وضعیت بازار داخلی و صادراتی نفت خام ایران باشد؛ تا جایی که گفتمان جدیدی را در مسیر تولید، تامین مالی و فروش ایجاد خواهد کرد. اهمیت این تغییر به‌قدری زیاد است که می‌‌‌تواند چیزی شبیه به انقلاب در مسیر فروش و مکانیزم‌‌‌های تامین مالی صنعت نفت با محوریت تولید و عرضه داخلی و صادراتی نفت‌خام محسوب شود؛ اما باید دید این تغییر سیاست بزرگ در صورتی که بالاخره اجرایی شود چقدر موثر خواهد بود و از آن مهم‌تر چه تاثیری بر سایر بازارهای مالی کشور می‌گذارد.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.

اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
تولید پایدار و ایمن خوراک کلیدواژه نام‌آشنایی برای صنعت پتروشیمی است و همواره به این مولفه حیاتی برای حفظ و بقای این صنعت مولد و پیشران اقتصاد کشور با تامل بیشتر و نگاه عقلایی گسترده‌ای نگریسته شده است و ضرورت توجه به آن برای رونق مضاعف و جهش بنیادی تولید سرفصل مشترک همه واحد‌های تولیدی و دستور کار تصمیم‌سازان صنعت کشور بوده است.
بریکس می‌رود تا نظم نوینی از اقتصادهای نوظهور را در جهان طرح‌ریزی نماید. بریکس چیست و ماهیت وجودی‌اش کدام است؟
سه کشور ایران، روسیه و ونزوئلا با توجه به تفاوت نوع و میزان محدودیت‌های تحریمی، در کنار رقابت، همکاری‌های استراتژیکی را برای حفظ سهم خود از بازار نفت تعریف کرده‌اند.

يادداشت
محمدجواد قبادبیگی/ برای روابط عمومی از نگاه صاحب‌نظران و متخصصان این حرفه تعاریف متعددی تاکنون ارائه شده است.
محمدجواد قبادبیگی/ نگاه استراتژیک و راهبردی به شعار‌های محوری سال و نیز تبیین فلسفه و چرایی نامگذاری‌های سالیانه مقام معظم رهبری ما را برآن می‌دارد که بی‌اندیشیم بیش از یک دهه پیوسته و مداوم معظم‌له توجه به مسائل و موضوعات اقتصادی و جهت دادن به تولید و اهمیت آن را محور و مبنای این سیاست‌ها قرار داده است.
پانزدهم فروردین‌ماه بود که دکتر علی عسکری، مهندس مهرداد عظیمی را به عنوان «مدیر برند، مسئولیت اجتماعی و روابط عمومی گروه صنایع پتروشیمی خلیج فارس» منصوب کرد، جایگاهی مهم در «هلدینگ» دیروز و «گروه» امروز‌ صنایع پتروشیمی خلیج فارس.
محمد اکبری/ پس از اکران فیلم "غلامرضا تختی" به کارگردانی بهرام توکلی و نویسندگی توکلی و سعید ملکان در سی و هفتمین جشنواره فیلم فجر و پخش آن از تلویزیون در سال گذشته، مخاطب در این فیلم به مواردی از زندگی"تختی" مواجه شد که مرتبط با کار وی در سال‌های نوجوانی در "مسجد سلیمان، پایتخت نفت ایران" و پس از آن ارتباط وی با موضوع "ملی شدن نفت"، همچنین ارادت وی به شخص مرحوم مصدق بوده و از منظر پژوهش تاریخ نفت قابل بررسی و توجه است.
محمد اکبری/ روزنامه‌نگار بود و قلم تندی علیه خاندان پهلوی و انگلیس داشت، از اقدامات برجسته "صاحب ایده ملی کردن نفت" بستن سفارت انگلیس و اخراج سفیر آن از کشور بود، وزیر امور خارجه کابینه مصدق از دو حادثه جان سالم بدر برد اما در نهایت در دادگاه نظامی به جرم اقدام علیه سلطنت محکوم و مهر ماه سال ۱۳۳۳ تیرباران شد.
گفتمان
عضو هیئت مدیره انجمن قیرسازان ایران گفت: از سال 98 تا کنون ترکیه واردات قیر از ایران را به دلایلی نامعلوم ممنوع کرده است و ما بازار 300 میلیون دلاری شمال غرب کشور را از دست داده‌ایم ولی دولت برای حل این مشکل هیچ اقدامی نمی‌کند.
طرح‌های پیشران در چهار زنجیره پروپیلن، متانول، اتیلن و بنزن تعریف شده‌اند که شامل 31 طرح است. در صورت اجرایی شدن این طرح‌ها 70 درصد واردات کشور کاهش می‌یابد. حجم سرمایه‌گذاری این طرح‌ها از 50 میلیون دلار تا 250 میلیون دلار هستنند. از این رو این طرح‌ها به گونه‌ای هستند که با صرف حجم سرمایه‌گذاری پایین، محصولات با ارزش افزوده بالا تولید می‌کنند.
پس از پذیرش قطعنامه و پایان جنگ تحمیلی، در سفری که مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی به‌عنوان جانشین فرمانده کل قوا به اتفاق وزیر نفت و جمعی از مدیران ارشد نفتی و نظامی به منطقه داشتند...
پژوهشگاه صنعت نفت با توجه به اشرافی که به همه دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و شرکت‌های مهندسی داخلی دارد، تنها ارائه‌دهنده دانش فنی در کشور است.
شرکت لوله‌سازی اهواز در سال‌های ۹۸ و ۹۹ به صورت مستمر و با جدیت تمام در حال تولید لوله‌های فولادی ۴۲ اینچ سرویس ترش پروژه گوره به جاسک است.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :