Daneshenaft logo
یکشنبه 6 آذر ماه 1401 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 28 آبان ماه 1401 | کد مطلب : 45159
حکایت نفت تحریم شده امروز ما
احمد مددی

طبق اعلام سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک)، ایران به دلیل اعمال تحریم‌ها و کندی در فروش نفت، طی ۱۰ سال گذشته بیش از ۴۵۰ میلیارد دلار درآمد از این محل از دست داده است.

بنا بر اعلام اوپک، تقاضا برای نفت در جهان همچنان رو به افزایش است و طبق پیش‌بینی‌های این سازمان، کنار گذاشتن سوخت‌های فسیلی خطرناک است و جهان بدون نفت نمی‌تواند زندگی کند. بر این اساس، در حال حاضر و با اعلام سازمان اوپک، مجموع تولید نفت خام و سایر میعانات نفتی ۱۳ عضو اوپک از ۳۱.۶ میلیون بشکه در روز به ۳۸.۳ میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۳۵ خواهد رسید. بنا بر پیش‌بینی‌های اوپک، این میزان همچنان در حال افزایش است و یک دهه بعد به ۴۲.۴ میلیون بشکه در روز خواهد رسید.

البته آنچه مبرهن است و بایستی به طومار مشکلات نفت افزود، اینکه متأسفانه در سال‌های گذشته سرمایه‌گذاری لازم در صنعت نفت و گاز انجام نشده است و حال آنکه برای پاسخ به نیاز این صنعت به ۱۶۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در این حوزه نیاز داریم و اگر برای توسعه صنعت نفت و جبران عقل ماندگی ها در حوزه های تولید و برداشت صیانتی و ... سرمایه‌گذاری نشود، بی‌شک در آینده به واردکننده این محصولات از جمله بنزین و برخی مواد استراتژیک دیگر تبدیل خواهیم شد. 

به هر تقدیر و با تحلیل درست گزارش اوپک و شواهد مصرف انرژی دنیا می‌توان دریافت که به هیچ عنوان دوران نفت‌خام به پایان نرسیده و همچنان این حامل انرژی با استقبالی خوب در دنیا روبه‌روست اما بر پایه آمارهای مؤسسه‌های آینده‌پژوهی شرکت‌های معتبر جهان، نفت‌خام در آینده از یک کالای راهبردی به کالایی معمولی تبدیل می‌شود به عبارت دیگر، دوران طلایی و جذاب فروش نفت اکنون است که بایتس در حوزه تولید و برداشت اقدام جدی صورت پذیرد. بر اساس تازه‌ترین گزارش آماری سالانه شرکت بی‌پی، ایران در سال ۲۰۲۲ با ۱۵۶ میلیارد بشکه نفت درجا (۹ درصد منابع نفت جهان) پس از ونزوئلا، عربستان و کانادا مقام چهارمین دارنده ذخایر نفت جهان را به خود اختصاص داده، اما با تولید هشت درصد نفت‌خام جهان، کشور ما مقام هشتم در بخش تولیدکنندگان را به خود تخصیص داده است که رتبه قابل قبولی نیست. این در حالی است که بیش از نیمی از ذخایر نفت‌خام جهان تاکنون برداشت شده و تاکنون پس از ۱۱۰ سال ایران تنها کمی بیشتر از یک‌سوم ذخایر نفت خود را برداشت کرده و دو سوم ذخایر همچنان باقی است. این آمار و ارقام نشان‌دهنده آن است که ایران در طول پنج دهه گذشته روزانه به‌طور میانگین نتوانسته بیشتر از ۴ میلیون بشکه نفت تولید داشته باشد که این مهم خبر خوشایندی برای ستون خیمه اقتصاد کشور محسوب نمی شود. بر اساس تحلیل مؤسسه‌های معتبر آینده‌پژوهی جهان، تا سال ۲۰۵۰ میلادی تقاضای نفت خام در جهان انرژی به طور محسوسی کاهش خواهد یافت. مفهوم این موضوع مهم البته مشروط به صحت این آینده پژوهی ها، این است که در آینده نزدیک صنعت نفت کشورمان مخازنی خواهد داشت که رنگ برداشت را به خود نخواهد دید و بدون تولید و بهره‌برداری، متروکه خواهند شد! که این مهم زنگ خطری جدی برای نفت ایران است. بر این اساس اگر برای استحصال و برداشت صیانتی نفت زودتر دست به کار نشویم و منابع و سرمایه گذاری لازم برای تولید صیانتی و افزایش تولید نفت صورت نگیرد، دیری نخواهد پایید که نفت به کالایی بی ارزش و شاید ممنوعه در جهان مبدل گردد. بر اساس تازه‌ترین گزارش‌های اوپک (سازمان کشورهای صادرکننده نفت) سهم سوخت‌های فسیلی نسبت به سال‌های اخیر ۲ درصد کاهش و این روند ادامه خواهد داشت، بر اساس این گزارش، نفت خام تولیدی هم‌اکنون ۱۳ درصد در بخش پتروشیمی، ۳۰ درصد در بخش خانگی، تجاری و کشاورزی و ۶۰ درصد در بخش حمل‌ونقل مصرف می‌شود، از این رو با توجه به رشد صنعت برقی‌سازی در بخش حمل‌ونقل شاهد کاهش مصرف نفت خام در آینده خواهیم بود، به‌طوری که بر اساس پیش‌بینی‌ها تا سال ۲۰۵۰ میلادی بیش از نیمی از خودروهای در حال حرکت در جهان برقی خواهند بود. همچنین بر اساس تازه‌ترین گزارش آژانس انرژی‌های تجدیدپذیر جهان (ایرِنا) هم‌اکنون سهم انرژی خورشیدی و بادی در جهان ۱۷ درصد است که این رقم در سال ۲۰۵۰ به ۷۰ درصد می‌رسد. استقبال جهان از انرژی‌های نو الزاماً به‌دلیل مسائل محیط زیستی نیست، بلکه تولید انرژی‌های نو نسبت به انرژی‌های فسیلی سود بیشتری برای شرکت‌ها و مؤسسه‌های مالی جهان دارد، برای نمونه هم‌اکنون برای تولید یک مگاوات برق در بخش انرژی‌های خورشیدی تنها ۳۶ دلار لازم است هزینه شود، در حالی که این هزینه در نیروگاه‌های سیکل ترکیبی ۶۰ دلار است. هم‌اکنون بیش از ۵۰ درصد نفت دنیا در آمریکا، روسیه، عربستان، کانادا و چین تولید می‌شود. این کشورها همچون چین (تولید روزانه ۴.۵ میلیون بشکه) با این روندی که نفت تولید می‌کنند سرانجام دو تا چهار دهه آینده منابع نفتیشان پایان می‌یابد و به‌طور حتم برای پس از آن، از هم‌اکنون به فکر سرمایه‌گذاری در بخش انرژی‌های نو هستند. با وجود آنکه ایران یکی از دارندگان اصلی منابع گازی است و در چند دهه اخیر به‌شدت روی تولید آن تمرکز داشته اما هم‌اکنون سهم ما از تولید این حامل انرژی در جهان تنها ۶ درصد است. بر اساس تازه‌ترین گزارش بررسی آماری سالانه بی پی، در سال ۲۰۲۲ میلادی اوج مصرف گاز حداقل دو تا سه دهه پس از اوج مصرف نفت در آینده (۲۰۵۰) خواهد بود. از سوی دیگر ایران باید برای تأمین مصرف فزاینده داخلی خود در سال‌های آینده به فکر افزایش تولید گاز طبیعی باشد. به عبارت دیگر گاز یک حامل انرژی مناسب برای گذر از دوران انرژی فسیلی به انرژی‌های نو و تجدیدپذیر است. تا چند دهه آینده تقاضای مصرف سوخت‌های فسیلی به‌ویژه نفت خام کاهش خواهد یافت و هم‌اکنون باید بر شدت تولید از مخازن نفت خام سبک و مشترک بیفزایم. اگر قرار است در دهه‌های آینده نفت در مخازن باقی بماند و تولید نشود بهتر است آن نفت، نفت گران و سنگین به دلیل هزینه بالای توسعه باشد. از سوی دیگر باید استفاده از روش‌های فناورانه در مخازن نفت و گاز، ایجاد جذابیت‌های سرمایه‌گذاری، بازنگری در قوانین و مقررات دست و پاگیر در دستور کار قرار گیرد.

به هر تقدیر، شوربختانه تهدیدهای پیش روی نفت کم نیستند، از تحریم تا کمبود سرمایه‌گذاری و نبود فناوری‌های کارا تا پدیده نوظهوری به نام مهاجرت متخصصین نفتی، دورنمای نفت ایران را در هاله‌ای از ابهام قرار می‌دهد که حتما بایستی با هم‌اندیشی و کار تیمی، طرحی نو و تدبیری جدی برای این موضوعات مهم اندیشید.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.

اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
قطر اکنون بزرگ‌ترین صادرکننده ال‌ان‌جی جهان به‌شمار می‌رود و از آنجا که قاره سبز به‌دنبال جایگزین‌هایی برای عرضه گاز روسیه است، پروژه توسعه میدان شمالی این موقعیت را تحکیم و تثبیت می‌کند و به تضمین عرضه بلندمدت گاز به اروپا یاری می‌رساند.
چندی‌ پیش هیات دولت آیین‌نامه جزء (۱) بند (ز) تبصره ۱۹ قانون بودجه ۱۴۰۱ را تصویب کرد که طبق آن به دولت اجازه داده می‌شود، از طریق شرکت ملی نفت ایران نسبت به فروش نفت خام و میعانات گازی صادراتی به اشخاص معرفی‌شده توسط دستگاه‌های اجرایی پس از تأیید آنها توسط وزارت نفت و بر اساس قیمت روز صادراتی اقدام کند.
اهمیت ذاتی و حیاتی صنعت نفت کشور ایجاب می‌کند تا افزون بر حفاظت از تأسیسات و سرمایه‌های فیزیکی این صنعت بزرگ از سرمایه انسانی آن که جایگاهی ارزشمند و والا دارد به‌درستی صیانت شود.

يادداشت
دو برابر سهم جمعیتی گاز گلخانه‌ای تولید می‌کنیم و ایران پس از کشورهای چین، آمریکا، هند، روسیه و ژاپن در رتبه ششم انتشار دی اکسیدکربن در جهان قرار دارد.
محمدجواد قبادبیگی/ همانطور که اهالی صنعت به این امر مهم و حیاتی واقفند یکی از کارکردها و مولفه‌های تحولی در توسعه صنعت پتروشیمی تامین و تسهیل در دستیابی به خوراک مورد نیاز است.
با نگاه عمیق و مقایسه‌ای بین پنج دسته از اَبرداده‌ها یا مگاترندهای ما بین ظرفیت تولید محصولات پایه پتروشیمی در ایران و کشورهای عربستان، چین، امریکا و کل جهان به برداشت‌های زیر می‌رسیم:
مجید عمیدپور، رئیس پژوهشگاه نیرو/ پژوهشگاه نیرو نقشه راه توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر را تدوین کرده است و این پژوهشگاه در بخش بهره‌وری و انرژی‌های تجدیدپذیر فعالیت‌های زیادی در این سال‌ها انجام داده است.
مجید شاکری، اقتصاددان/ طرف‌های ثالث خارجی در از بین رفتن ثبات و امنیت ایران خصوصا با در نظر گرفتن تحولات سیاسی منطقه تا حد زیادی ذی‌نفع هستند و تلاش می‌کنند این زخم خوب نشود.
گفتمان
عضو هیئت مدیره انجمن قیرسازان ایران گفت: از سال 98 تا کنون ترکیه واردات قیر از ایران را به دلایلی نامعلوم ممنوع کرده است و ما بازار 300 میلیون دلاری شمال غرب کشور را از دست داده‌ایم ولی دولت برای حل این مشکل هیچ اقدامی نمی‌کند.
طرح‌های پیشران در چهار زنجیره پروپیلن، متانول، اتیلن و بنزن تعریف شده‌اند که شامل 31 طرح است. در صورت اجرایی شدن این طرح‌ها 70 درصد واردات کشور کاهش می‌یابد. حجم سرمایه‌گذاری این طرح‌ها از 50 میلیون دلار تا 250 میلیون دلار هستنند. از این رو این طرح‌ها به گونه‌ای هستند که با صرف حجم سرمایه‌گذاری پایین، محصولات با ارزش افزوده بالا تولید می‌کنند.
پس از پذیرش قطعنامه و پایان جنگ تحمیلی، در سفری که مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی به‌عنوان جانشین فرمانده کل قوا به اتفاق وزیر نفت و جمعی از مدیران ارشد نفتی و نظامی به منطقه داشتند...
پژوهشگاه صنعت نفت با توجه به اشرافی که به همه دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و شرکت‌های مهندسی داخلی دارد، تنها ارائه‌دهنده دانش فنی در کشور است.
شرکت لوله‌سازی اهواز در سال‌های ۹۸ و ۹۹ به صورت مستمر و با جدیت تمام در حال تولید لوله‌های فولادی ۴۲ اینچ سرویس ترش پروژه گوره به جاسک است.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :