Daneshenaft logo
پنجشنبه 20 بهمن ماه 1401 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 12 آذر ماه 1401 | کد مطلب : 45186
بازخوانی تاریخ صادرات گاز به پاکستان؛
پایان رویای 36 ساله گازی ایران و پاکستان


با اعلام پاکستانی‌ها برای کنار گذاشتن قرارداد صادرات گاز ایران به این کشور، مجموع تلاش های 36 ساله برای حضور گاز ایران در این کشور رسماً به بن‌بست رسید؛ موضوعی که پیش‌بینی آن در سال‌های گذشته دور از ذهن نبود و امروز دیگر، رنگ واقعیت به خود گرفت.

با اعلام پاکستانی‌ها برای کنار گذاشتن قرارداد صادرات گاز ایران به این کشور، مجموع تلاش های 36 ساله برای حضور گاز ایران در این کشور رسماً به بن بست رسید؛ موضوعی که پیش بینی آن طی سال های گذشته دور از ذهن نبود و امروز دیگر، رنگ واقعیت به خود گرفت.

گرچه سایت رسمی وزارت نفت در واکنش به این خبر مهم، اعلام کرد وزیر نفت در تماسی تلفنی با وزیر مشاور نفت و گاز پاکستان در این باره با او صحبت کرده است ولی ناگفته پیداست که دولت فعلی این همسایه شرقی که به غرب و عربستان نزدیک تر است، پاسخش همان «نه» همیشگی است.

 

ایده اول

ایده صادرات گاز به پاکستان از یک پیشنهاد شروع شد؛ در سال 1365 بود که ایران مذاکرات گازی خود را با هندوستان آغاز کرد؛ درست در روزهایی که هندی‌ها می‌خواستند از ابوظبی گاز دریافت کنند ولی گاز اماراتی‌ها کافی نبود.پیشنهادی مطرح شد که بر اساس آن، احداث یک خط لوله 3500 کیلومتری میان ایران و هند صرفه اقتصادی دارد؛ راجیو گاندی نخست‌وزیر وقت هند موافقت اولیه خود را برای واردات روزانه 90 میلیون مترمکعب از ایران اعلام کرد. او که به دنبال ایجاد طرحی برای پایان دادن به اختلافات کشورش با پاکستان بود به تهران توصیه کرد پای اسلام‌آباد را هم به این طرح باز کنند.چند ماه بعد، هیئتی از ایران به پاکستان سفر می‌کند تا طرح را با ضیا حق، رئیس‌جمهور این کشور در میان بگذارد؛ گرچه کارها به‌کندی پیش رفت ولی هندی‌ها و پاکستانی‌ها برای اجرای این پروژه اعلام رضایت کردند اما اندکی بعد نخست‌وزیر هند و رئیس‌جمهور پاکستان کشته شدند.

 

احیای مذاکرات و قرارداد

در دولت کارگزاران تقریباً روند مذاکرات متوقف شد تا اینکه در دولت بعدی، طرف‌های خارجی به فکر احیای این طرح افتادند؛ درست در روزهایی که ایران به‌سرعت پارس جنوبی را توسعه می‌داد و صنایع هر دو کشور هم به گاز نیاز داشت.در همین دوره نیز کار به‌کندی پیش رفت چراکه اختلاف دو کشور افزایش یافت به‌طوری‌که پاکستانی‌ها همه کار کردند تا گاز به هند نرود و دهلی‌نو هم به دنبال مسیر دیگری برای واردات گاز از ایران بود.مقامات هندی در سال 1386، مذاکرات سه‌جانبه را به حالت تعلیق درآوردند و معتقد بودند تا مشکلات دوجانبه با اسلام‌آباد حل نشود، در مذاکرات حاضری نمی‌زند.این اختلافات به قوت خود باقی بود تا اینکه هندی‌ها رسماً اعلام کردند به دلیل تحریم‌ها، علاقه‌ای به گاز ایران ندارند. این خبر، همه را شوکه کرد و رایزنی‌های بعدی راه به‌جایی نبرد.حالا ایران مانده بود و پاکستان؛ اسلام‌آباد اشتیاق خاصی برای نهایی شدن مذاکرات داشت زیرا می‌خواست در حوزه اقتصادی، با گاز ایران راه توسعه صنعتی را در پیش گیرد. در اواخر دولت نهم، فرمول قیمتی میان ایران و پاکستان نهایی شد و در سال 1391 قرارداد رسمی میان دو کشور امضا شد.

 

 همه‌چیز روی خاک ماند

در همان سال‌ها، یک خط لوله سراسری گازی از عسلویه به ایرانشهر کشیده شد تا گاز به استان سیستان و بلوچستان برسد؛ قرار بود از ایرانشهر تا نقطه صفر مرزی، یک انشعاب کشیده شود و گاز ایران در مسیری کمتر از 400 کیلومتری به نقطه صفر مرزی برسد.اما این خط لوله کشیده نشد به این بهانه که پاکستانی‌ها در آن‌سوی مرز، هیچ کاری نکردند و گویا قرار نیست به قرارداد پیابند باشند. اعتراض ایران به اسلام‌آباد، با توجیهات پاکستان مواجه می‌شد و آن‌ها اعلام می‌کردند به دلیل تحریم‌ها، نمی‌توانند برای پروژه تأمین مالی کنند.از سال 92 تا به امروز، یک متر خط لوله هم در خاک پاکستان کشیده نشد اما در مقابل، مذاکرات این کشور برای واردات گاز از ترکمنستان جدی‌تر شد؛ به‌طوری‌که درنهایت قرارداد واردات گاز از عشق‌آباد میان ترکمنستان، افغانستان، پاکستان و هندوستان اجرایی شد.طبق این قرارداد، طالبان مسئولیت نگهداری از خط لوله تاپی را در افغانستان بر عهده می‌گرفت تا گاز به پاکستان برسد؛ این کشور هم گاز موردنیاز خود را برداشت می‌کرد و مابقی را به هند ارسال می‌کرد.این طرح که رقیب پروژه خط لوله صلح بود با سرمایه‌گذاری عربستان، روزبه‌روز به واقعیت نزدیک شد اما پاکستان باید در ابتدا قراردادش را با ایران تعیین تکلیف می‌کرد. محصول ارسال پیام‌ها میان دو طرف درنهایت، به اظهارات جدید مصدق مسعود ملک وزیر مشاور نفت و گاز پاکستان ختم شد: دولت اسلام‌آباد به دلیل چالش و ریسک تحریم‌ها، دیگر تمایل چندانی به پیشبرد طرح گازی ایران ندارد و به‌جای آن پیشبرد طرح انتقال گاز از ترکمنستان از طریق خط لوله موسوم به تاپی (TAPI) را انتخاب کرده است.این اظهارات به معنی پایان خط لوله صلح است؛ خط لوله گازی که مذاکرات آن در سال 1365 آغاز شد و حالا در سال 1401 بدون هیچ دستاوردی به بایگانی رفت.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.

اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
یکی از شاخص‌های پیشرفت در دنیا، توزیع انرژی در یک کشور است. ایران هم به‌واسطه وجود ذخایر بسیار غنی در منطقه پارس جنوبی و دیگر مناطق، یکی از کشورهای غنی از نظر انرژی گاز است که سبب شده در این زمینه اقدام‌های بزرگی انجام شود.
صنعت پتروشیمی در سال‌های گذشته در کنار ساخت مجتمع‌های تولیدی و اجرای پروژه‌های بزرگ، فعالیت‌های مهم زیادی در راستای توسعه مناطق بومی نیز انجام داده است.
گاز سال‌هاست که در مسلخ تصمیمات سیاسی و شتاب‌زده گرفتار شده است. ضریب نفوذ شبکه گازرسانی به روستاها بیش از 84 درصد و این ضریب در شهرها بالای 98 درصد است و در مجموع بیش از ۹۵ درصد کل جمعیت کل کشور از نعمت گاز طبیعی بهره‌مند هستند.

يادداشت
در دولت سیزدهم ارزش مجوز معتبر سرمایه‌گذاری خارجی معادل 5 میلیارد دلار، یعنی بیش از 3 برابر اوج اجرای برجام و بیش از 2 برابر سال آخر دولت دوازدهم شده است.
جلال میرزایی، نماینده سابق مجلس/ در 1.5 سال گذشته راجع به این موضوع و ظرفیت‌ها و اینکه میزان مصرف انرژی به چه سمت و سویی می‌رود، صحبتی به میان نیامد و بعد از 1.5 سال شعار و مسکوت ماندن ماجرا؛ اکنون به طور تلویحی از ناهمترازی صحبت می‌کنند و حتی برخی واردات بنزین را توجیه هم می‌کنند.
بررسی آمار و ارقام خزانه‌د‌اری کل کشور نشان می‌دهد میزان وصولی درآمدهای در 9 ماهه سال 1401 نسبت به دوره مشابه سال گذشته 63 درصد افزایش یافته و از 563 هزار میلیارد تومان به 917 هزار میلیارد تومان رسیده است.
1- اعداد و ارقام موجود در این صفحه در واقع شکسته شده و تقسیم‌بندی شده­ اعداد صفحه 15 کتاب می‌باشد که تحلیل بسیار عمیق و مبسوطی پیرامون آنها ارائه شد. بنابراین از تکرار آن موارد در اینجا حتی‌الامکان خودداری می‌شود.
دو برابر سهم جمعیتی گاز گلخانه‌ای تولید می‌کنیم و ایران پس از کشورهای چین، آمریکا، هند، روسیه و ژاپن در رتبه ششم انتشار دی اکسیدکربن در جهان قرار دارد.
گفتمان
عضو هیئت مدیره انجمن قیرسازان ایران گفت: از سال 98 تا کنون ترکیه واردات قیر از ایران را به دلایلی نامعلوم ممنوع کرده است و ما بازار 300 میلیون دلاری شمال غرب کشور را از دست داده‌ایم ولی دولت برای حل این مشکل هیچ اقدامی نمی‌کند.
طرح‌های پیشران در چهار زنجیره پروپیلن، متانول، اتیلن و بنزن تعریف شده‌اند که شامل 31 طرح است. در صورت اجرایی شدن این طرح‌ها 70 درصد واردات کشور کاهش می‌یابد. حجم سرمایه‌گذاری این طرح‌ها از 50 میلیون دلار تا 250 میلیون دلار هستنند. از این رو این طرح‌ها به گونه‌ای هستند که با صرف حجم سرمایه‌گذاری پایین، محصولات با ارزش افزوده بالا تولید می‌کنند.
پس از پذیرش قطعنامه و پایان جنگ تحمیلی، در سفری که مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی به‌عنوان جانشین فرمانده کل قوا به اتفاق وزیر نفت و جمعی از مدیران ارشد نفتی و نظامی به منطقه داشتند...
پژوهشگاه صنعت نفت با توجه به اشرافی که به همه دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و شرکت‌های مهندسی داخلی دارد، تنها ارائه‌دهنده دانش فنی در کشور است.
شرکت لوله‌سازی اهواز در سال‌های ۹۸ و ۹۹ به صورت مستمر و با جدیت تمام در حال تولید لوله‌های فولادی ۴۲ اینچ سرویس ترش پروژه گوره به جاسک است.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :