1405/02/17
روایتی از دو ماهی که بر نفت و ایران گذشت؛
کاغذ این شماره بوی «پایداری» و «امید» میدهد
شنبه ۹ اسفندماه ۱۴۰۴ ساعتی پس از آنکه نشریه توزیع شد، آسمان کشورمان شاهد تجاوزی آشکار و جنایتی تاریخی از سوی ائتلاف آمریکا و رژیم صهیونیستی بود. هدف تنها مراکز نظامی نبود؛ آنها آمده بودند تا نبض انرژی خاورمیانه را برای همیشه از کار بیندازند. نتیجه آن تجاوز اما چیزی فراتر از محاسبات مادی دشمن بود: شهادت مظلومانه حضرت آیتالله خامنهای (ره) و آغاز یک نبرد تمامعیار ۴۰ روزه که معادلات بازار جهانی نفت را برای همیشه دگرگون ساخت.
در آن لحظات، چاپخانهها تعطیل، خطوط توزیع مختل و تمرکز کشور بر دفاع مقدس و مدیریت بحران معطوف شد. به همین دلیل، دانشنفت کاغذی نزدیک به دو ماه از چرخه انتشار دور ماند، اما در این دو ماه آتش و خون، رسانه تخصصی نفت ایران خاموش نبود. از همان نخستین ساعات تجاوز، ما تصمیم گرفتیم به جای انتشار مشاهدات میدانی از خطوط لوله و تاسیسات آسیبدیده (که به دلایل امنیتی صلاح نبود)، نگاه تیزبین مخاطبان را به نبض بازارهای جهانی بدوزیم.
در این دو ماه، پایگاه خبری و کانال دانشنفت در پیامرسان «بله» لحظهای از کار باز نایستاد و ما به صورت مداوم و با اتکا به تحلیل دادههای لحظهای از بازارهای جهانی، روند صعودی تاریخی قیمت نفت را پوشش دادیم. این پوشش خبری آنلاین، نه صرفاً یک وظیفه ژورنالیستی، که ادای دین به شهدای صنعت نفت بود که در پالایشگاهها، شرکتهای پتروشیمی و سکوهای نفتی زیر بمباران ایستادند تا چرخ اقتصاد کشور از حرکت نایستد.
از ۶۰ دلار آرامش تا ۱۰۰ دلار بحرانی
بگذارید از زاویه تخصصی بازار انرژی، به عمق فاجعه و فرصت پیشآمده نگاهی بیندازیم. برای فعالان و معاملهگران نفت، قیمت ۶۰ دلار در هفته منتهی به ۹ اسفند، نمادی از یک بازار متعادل و اشباعشده بود. تحلیلگران وال استریت تا پیش از آن شنبه سیاه، چشمانداز قیمت نفت برای سال ۲۰۲۶ را نزولی و در محدوده ۵۵ تا ۶۵ دلار پیشبینی میکردند.
اما وقتی «شنبه وحشت» آغاز شد، با انهدام بخشی از زیرساختهای انرژی منطقه و تهدید مستقیم کشتیرانی در تنگه هرمز، ریسک به بالاترین حد از زمان جنگ اوکراین رسید.
در موج اول (هفته اول جنگ)، قیمت نفت برنت ظرف ۴۸ ساعت از ۶۰ به ۸۹ دلار جهش کرد.
ذر موج دوم (اوج درگیریها) و ورود جبهه مقاومت به فاز تهاجمی، بازار نفت دچار ترس از دست دادن فرصت خرید شد. قیمتها به راحتی سد روانی ۱۰۰ دلار را شکستند و حتی در معاملات لحظهای آسیایی، نرخهای بالای ۱۱۲ دلار نیز برای محمولههای فوری به ثبت رسید.
امروز که این یادداشت را مینویسم، قیمت نفت در کانال ۹۰ دلار تثبیت شده و بدون تردید این ۳۰ دلار افزایش قیمت، حاصل خون شهیدان و ایستادگی ملت ایران است. اگر دشمن در روز ۹ اسفند به اهداف خود رسیده بود، امروز شاهد سقوط آزاد ارزش پول ملی و فروش نفت ایران با تخفیفهای ۲۰ دلاری در بازار سیاه بودیم. اما اکنون، هر بشکه نفت صادراتی ایران (با وجود تحریمها) به دلیل چالش امنیتی و تحولات تنگه هرمز، با ارزشی نزدیک به قیمت جهانی معامله میشود.
هنوز در جنگیم؛ اما چشمانداز، روشن است
برخی تصور میکنند با توقف نسبی درگیریها، همه چیز به حالت عادی بازگشته، در حالی که این یک خوشخیالی خطرناک است. ما هنوز در وضعیت جنگی و نیمهجنگی به سر میبریم و دشمن زخمخورده و متوحش، از حربه تحریمها، محاصره دریایی و جنگ روانی علیه ایران دست برنداشته است.
اما تحلیلگران ارشد انرژی بر این باورند که افق پیش رو، برخلاف تصور بدبینها، روشن است، البته تحقق این موضوع تنها یک شرط دارد: مقاومت و تداوم تولید. مقاومتی که میتواند با مذاکرهای هوشمندانه و تامین منافع ملی، آیندهای روشن پیشروی ایران قرار دهد.
چشمانداز بازار جهانی میگوید تقاضای جهانی انرژی در حال بازگشت است و چین و هند برای خروج از رکود به نفت نیاز مبرم دارند.
از سوی دیگر ذخایر استراتژیک آمریکا پاسخگوی مناسبی برای سرکوب قیمتها در مدت زمان طولانی نخواهد بود.
نکته مهم اینکه ایران حلقه مفقوده امنیت انرژی جهان است و هیچ قدرتی نمیتواند حضور کشورمان در بازار نفت را نادیده بگیرد. اگر مقاومت کنیم و صادرات را حفظ نماییم، دستاوردهای بسیار خوبی نه فقط در قیمت که در بازپسگیری سهم از دست رفته بازار و جذب سرمایههای سرگردان منطقهای در انتظار کشور خواهد بود.
سخن پایانی
امروز، شنبه ۵ اردیبهشت، شماره ۹۹۴ دانشنفت را با افتخار و غرور تقدیم جامعه نفت و انرژی ایران میکنیم. کاغذ این شماره بوی باروت نمیدهد، بلکه بوی پایداری و امید میدهد. ما اینجا هستیم تا ثابت کنیم قلم تحلیلگران انرژی، به اندازه دکلهای حفاری در دل دریا، استوار است.
به امید پیروزی نهایی و سربلندی ایران عزیز.