1405/02/16
یونس نظری، کارشناس صنعت پتروشیمی:
ایجاد زیرساختهای ذخیرهسازی، یکی از حلقههای مهم زنجیره تامین پتروشیمی است
یونس نظری، افزود: این نکته بسیار مهمی است. حتی اگر شما تمام تجهیزات فرآیندی را داشته باشید، بدون مدیریت هوشمندانه ذخیرهسازی مواد اولیه و محصولات، زنجیره تامین شما آسیبپذیر باقی میماند.
عضو سابق هیئت مدیره شرکت مخازن سبز عسلویه، افزود: مخازن سبز عسلویه به عنوان یکی از بزرگترین مجتمعهای ذخیرهسازی خاورمیانه، نقش ضربهگیر حیاتی را در منطقه انرژیبر عسلویه ایفا میکند.
وی با بیان اینکه ذخیرهسازی تنها به معنای انبار کردن نیست و یک علم مدیریت ریسک است، گفت: ما در اینجا با موادی سروکار داریم که ممکن است فوقسرد مانند اتیلن، تحت فشار بالا مانند پروپان، یا بسیار ساینده و خورنده باشند و هرگونه نقص فنی میتواند به فاجعهای زیستمحیطی و اقتصادی منجر شود. تحلیلهای فنی ما در این حوزه شامل موارد پایش مستمر سلامت مخزن، مدیریت بهینه موجودی و استراتژی کاهش وابستگی میشود.
مدیرعامل شرکت طراحی مهندسی پارس پنگان در ادامه، یکی از ارکان اصلی تابآوری را توانایی جایگزینی واردات دانست و گفت: در این زمینه، شرکت طراحی مهندسی پارس پنگان، تجربه عملی در طراحی و تولید تجهیزات تخصصی مانند شیرآلات کنترل دارد. این شرکت به عنوان نخستین و معتبرترین شرکت سازنده شیرهای توپی و کنترلی، در خط مقدم این نبرد برای خودکفایی قرار دارد. شیرآلات کنترلی، دریچههای اطمینان و سیستمهای قطع جریان، «اندامهای حسی و حرکتی» یک واحد پتروشیمی هستند و دقت، قابلیت اطمینان و زمان پاسخگویی آنها مستقیماً بر ایمنی، بهرهوری و کیفیت محصول نهایی اثر میگذارد.
وی افزود: در سالهای اولیه، راهکار ما عمدتاً مبتنی بر مهندسی معکوس بود. یعنی یک نمونه وارداتی را باز کرده، نقشهبرداری کرده و کپی میکردیم. این روش اگرچه در کوتاهمدت یک ضرورت بود، اما محدودیتهای جدی دارد: شما تنها چیزی را که قبلاً وجود داشته کپی میکنید، بدون درک عمیق از اصول طراحی، تئوری جریان، تحلیل تنش و انتخاب بهینه مواد. اما امروز در پارس پنگان، ما به سمت «طراحی بومی نوین» حرکت کردهایم.
یونس نظری درباره نقشه راه ۱۰ ساله برای رسیدن به خودکفایی کامل در تجهیزات استراتژیک پتروشیمی و نقش فناوریهای نوینی مانند هوشمندسازی در این مسیر گفت: نقشه راه ما باید یک سند زنده، پویا و مبتنی بر اولویتبندی باشد. ما نمیتوانیم و لازم هم نیست در همه چیز خودکفا شویم. تمرکز باید بر روی تجهیزات استراتژیک با بالاترین ضریب ریسک باشد. این نقشه راه سه مرحله اصلی دارد: مرحله اول (۱-۳ سال آینده): تثبیت و گسترش توانمندیهای موجود. استانداردسازی طراحیهای بومی موفق (مانند شیرآلات کنترل خاص، مبدلهای حرارتی). ایجاد بانک اطلاعاتی جامع از تامینکنندگان داخلی قطعات با قابلیت اطمینان بالا. راهاندازی مراکز تعمیر و بازسازی برای تجهیزات پیچیده مانند توربینها و کمپرسورها. مرحله دوم (۴-۷ سال آینده): جهش در حوزههای با فناوری بالا. خودکفایی در طراحی و تولید کاتالیستهای خاص پتروشیمی. این حوزه نیازمند سرمایهگذاری سنگین در تحقیق و توسعه است. طراحی و ساخت سیستمهای کنترل توزیعشده و سیستمهای ایمنی ابزار دقیق با همکاری شرکتهای دانشبنیان داخلی. بومیسازی کامل ماشینآلات دوار خاص مانند کمپرسورهای گریز از مرکز سانتریفیوژ با راندمان بالا و مرحله سوم (۸-۱۰ سال آینده): رهبری فناوری و صادرات. تبدیل شدن به قطب طراحی و تولید تجهیزات پتروشیمی در منطقه. ارائه خدمات مهندسی، طراحی و ساخت با برند ایرانی به کشورهای همسایه.
وی، هوشمندسازی را کلید بهینهسازی و پیشبینی در زنجیره تامین دانست و گفت: «دیجیتال توین» یا همزاد دیجیتال یک واحد پتروشیمی، به ما این امکان را میدهد که قبل از وقوع یک خرابی، آن را پیشبینی کنیم. با استفاده از دادههای حسگرها (اینترنت اشیاء) و تحلیل با هوش مصنوعی، میتوانیم الگوی سایش یک پمپ یا کاهش راندمان یک مبدل را تشخیص دهیم و برای تعمیرات برنامهریزی کنیم. این امر به شدت ریسک توقف ناگهانی را کاهش میدهد. همچنین، از «دیجیتال توین» میتوان برای شبیهسازی عملکرد تجهیزات طراحی شده داخلی در محیط مجازی، قبل از ساخت فیزیکی استفاده کرد که هزینه خطا را به صفر میرساند.
وی در پایان گفت: ما در صنعت پتروشیمی ایران از یک دوره سخت عبور کردهایم، اما این چالشها، ماهیچههای فناوری و مدیریتی ما را تقویت کرده است. امروز ما به این باور رسیدهایم که با تکیه بر نیروهای متخصص داخلی، همگرایی بین صنعت، دانشگاه و پژوهشگاه، و یک اراده استراتژیک ملی، نه تنها میتوانیم بر مشکلات فائق آییم، بلکه میتوانیم الگویی برای صنایع استراتژیک دیگر کشورها در مواجهه با فشارهای خارجی شویم. آینده پتروشیمی ایران، آیندهای درخشان، خوداتکا و پیشرو در منطقه است، به شرطی که این مسیر را با عزمی راسخ و برنامهای هوشمندانه ادامه دهیم.
#یونس_نظری
عضو سابق هیئت مدیره شرکت مخازن سبز عسلویه، افزود: مخازن سبز عسلویه به عنوان یکی از بزرگترین مجتمعهای ذخیرهسازی خاورمیانه، نقش ضربهگیر حیاتی را در منطقه انرژیبر عسلویه ایفا میکند.
وی با بیان اینکه ذخیرهسازی تنها به معنای انبار کردن نیست و یک علم مدیریت ریسک است، گفت: ما در اینجا با موادی سروکار داریم که ممکن است فوقسرد مانند اتیلن، تحت فشار بالا مانند پروپان، یا بسیار ساینده و خورنده باشند و هرگونه نقص فنی میتواند به فاجعهای زیستمحیطی و اقتصادی منجر شود. تحلیلهای فنی ما در این حوزه شامل موارد پایش مستمر سلامت مخزن، مدیریت بهینه موجودی و استراتژی کاهش وابستگی میشود.
مدیرعامل شرکت طراحی مهندسی پارس پنگان در ادامه، یکی از ارکان اصلی تابآوری را توانایی جایگزینی واردات دانست و گفت: در این زمینه، شرکت طراحی مهندسی پارس پنگان، تجربه عملی در طراحی و تولید تجهیزات تخصصی مانند شیرآلات کنترل دارد. این شرکت به عنوان نخستین و معتبرترین شرکت سازنده شیرهای توپی و کنترلی، در خط مقدم این نبرد برای خودکفایی قرار دارد. شیرآلات کنترلی، دریچههای اطمینان و سیستمهای قطع جریان، «اندامهای حسی و حرکتی» یک واحد پتروشیمی هستند و دقت، قابلیت اطمینان و زمان پاسخگویی آنها مستقیماً بر ایمنی، بهرهوری و کیفیت محصول نهایی اثر میگذارد.
وی افزود: در سالهای اولیه، راهکار ما عمدتاً مبتنی بر مهندسی معکوس بود. یعنی یک نمونه وارداتی را باز کرده، نقشهبرداری کرده و کپی میکردیم. این روش اگرچه در کوتاهمدت یک ضرورت بود، اما محدودیتهای جدی دارد: شما تنها چیزی را که قبلاً وجود داشته کپی میکنید، بدون درک عمیق از اصول طراحی، تئوری جریان، تحلیل تنش و انتخاب بهینه مواد. اما امروز در پارس پنگان، ما به سمت «طراحی بومی نوین» حرکت کردهایم.
یونس نظری درباره نقشه راه ۱۰ ساله برای رسیدن به خودکفایی کامل در تجهیزات استراتژیک پتروشیمی و نقش فناوریهای نوینی مانند هوشمندسازی در این مسیر گفت: نقشه راه ما باید یک سند زنده، پویا و مبتنی بر اولویتبندی باشد. ما نمیتوانیم و لازم هم نیست در همه چیز خودکفا شویم. تمرکز باید بر روی تجهیزات استراتژیک با بالاترین ضریب ریسک باشد. این نقشه راه سه مرحله اصلی دارد: مرحله اول (۱-۳ سال آینده): تثبیت و گسترش توانمندیهای موجود. استانداردسازی طراحیهای بومی موفق (مانند شیرآلات کنترل خاص، مبدلهای حرارتی). ایجاد بانک اطلاعاتی جامع از تامینکنندگان داخلی قطعات با قابلیت اطمینان بالا. راهاندازی مراکز تعمیر و بازسازی برای تجهیزات پیچیده مانند توربینها و کمپرسورها. مرحله دوم (۴-۷ سال آینده): جهش در حوزههای با فناوری بالا. خودکفایی در طراحی و تولید کاتالیستهای خاص پتروشیمی. این حوزه نیازمند سرمایهگذاری سنگین در تحقیق و توسعه است. طراحی و ساخت سیستمهای کنترل توزیعشده و سیستمهای ایمنی ابزار دقیق با همکاری شرکتهای دانشبنیان داخلی. بومیسازی کامل ماشینآلات دوار خاص مانند کمپرسورهای گریز از مرکز سانتریفیوژ با راندمان بالا و مرحله سوم (۸-۱۰ سال آینده): رهبری فناوری و صادرات. تبدیل شدن به قطب طراحی و تولید تجهیزات پتروشیمی در منطقه. ارائه خدمات مهندسی، طراحی و ساخت با برند ایرانی به کشورهای همسایه.
وی، هوشمندسازی را کلید بهینهسازی و پیشبینی در زنجیره تامین دانست و گفت: «دیجیتال توین» یا همزاد دیجیتال یک واحد پتروشیمی، به ما این امکان را میدهد که قبل از وقوع یک خرابی، آن را پیشبینی کنیم. با استفاده از دادههای حسگرها (اینترنت اشیاء) و تحلیل با هوش مصنوعی، میتوانیم الگوی سایش یک پمپ یا کاهش راندمان یک مبدل را تشخیص دهیم و برای تعمیرات برنامهریزی کنیم. این امر به شدت ریسک توقف ناگهانی را کاهش میدهد. همچنین، از «دیجیتال توین» میتوان برای شبیهسازی عملکرد تجهیزات طراحی شده داخلی در محیط مجازی، قبل از ساخت فیزیکی استفاده کرد که هزینه خطا را به صفر میرساند.
وی در پایان گفت: ما در صنعت پتروشیمی ایران از یک دوره سخت عبور کردهایم، اما این چالشها، ماهیچههای فناوری و مدیریتی ما را تقویت کرده است. امروز ما به این باور رسیدهایم که با تکیه بر نیروهای متخصص داخلی، همگرایی بین صنعت، دانشگاه و پژوهشگاه، و یک اراده استراتژیک ملی، نه تنها میتوانیم بر مشکلات فائق آییم، بلکه میتوانیم الگویی برای صنایع استراتژیک دیگر کشورها در مواجهه با فشارهای خارجی شویم. آینده پتروشیمی ایران، آیندهای درخشان، خوداتکا و پیشرو در منطقه است، به شرطی که این مسیر را با عزمی راسخ و برنامهای هوشمندانه ادامه دهیم.
#یونس_نظری